سرآغاز

پرونده ی «آرتور اپهام پوپ» (1)

Arthur_Upham_Pope_1926.jpg

        تهیه و تنظیم: مهسااکبری
آرتور اپهام پوپ (Arthur Upham Pope )، شرق شناس و باستان شناس امریکایی، در سال 1881م./1260ش. در امریکا به دنیا آمد. وی در1925م./ ۱۳۰۴ش. به دعوت حسین علاء به تهران آمد و تا سال1935م./ ۱۳۱۴ش. مشاور افتخاری دولت ایران بود و سپس عضو فرهنگستان ایران شد. او در دوران زندگی خود به فرهنگ و هنر ایران بسیار خدمت کرد و آثار بسیاری تالیف نمود که تا کنون از منابع اصلی پژوهشگران هنر و فرهنگ ایران است.

درگاه اینترنتی «محمد رضا درویشی» در انسان شناسی و فرهنگ

گروه اخبار
Darvishi.jpg

محمد رضا درویشی (متولد 1334)، پژوهشگر، اتنوموزیکولوگ، آهنگسار و از مهم ترین گرد آورندگان و تحلیل گران موسیقی اقوام ایران، چهره ای بسیار شناخته شده است که پیش از این  پرونده ای ویژه او در بخش پرونده های انسان شناسی و فرهنگ منتشر شده است. درویشی در سنتی قرار می گیرد که پس از محمد مسعودیه و فوزیه مجد، از ابتدای  سال های دهه 1360، به صورت  پیگیر تا امروز بر موسیقی اقوام ایرانی کار کرده است و از جمله

اخلاق و عکس های خصوصی تاریخی: اخلاق "تاریخی" نمی شود

لیلا پاپلی یزدی
basta1.jpg

مردی از یکی از همسرانش عکسی در خلوت فضای خصوصی می گیرد. این عکس خصوصیات پورنوگرافیک دارد. صد سال بعد نه مرد زنده است نه زن اما عکس تاریخی شده است. ارزش تاریخی عکس سبب می شود که از آن در فیلمهای مستند استفاده شود بی اینکه اخلاقا حریم فضای خصوصی زن و مرد "تاریخی شده" در نظر گرفته شود.

مقالات قدیمی: مسجد کبود تبریز یا عمارت مظفریه (خرداد 1327)

حاج حسین نخجوانی / آماده سازی برای انتشار: رویا آسیایی
عکس: 

تصویر: مسجد کبود تبریز، اثر ژول لورنس Jules LAURENS نقاش و جهانگرد فرانسوی، 1848-1858
یکی از آثار و ابنیه عالی و با عظمت ایران مسجد کبود تبریز است که از یادگارهای قرن نهم هجری است. نمونه بارزی از صنایع استادان و صنعتگران ماهر و آثار معماران هنرمند ایرانی بشمار است. بسیار مایه تأسف است که از این بنای عالی و زیبا که وقتی از عمارات باشکوه و مجلل

درگذشت ژرژ موستاکی

گروه اخبار
Moustaki.jpg

شاعرو خواننده
1934-2013

یوسف (ژوزف) موستاکی،  معروف به ژرژ موستاکی، خواننده و  شاعر فرانسوی یونانی - مصری تبار روز پنجشنبه 23 ماه مه 2013 ( دوم

مقالات قدیمی: دهکدۀ جهانی، مدینۀ فاضلۀ رسانه ها...(مرداد 1354)

جمشید اکرمی/ آماده سازی برای انتشار: امین قاضی سعیدی
عکس: 

مقالات قدیمی: دهکدۀ جهانی، مدینۀ فاضلۀ رسانه ها،بررسی شتابزدۀ چند و چون طرح آینده نگری رادیو تلویزیون ملی ایران
قصد اصلی این مطلب ارزیابی تحلیلی طرح آینده نگری سازمان رادیو تلویزیون ملی ایران نیست- نه فقط به این دلیل که خود طرح هنوز دستاورد های نهائی را عرضه نکرده است، بلکه بیشتر از آنرو که حوصلة محدود این مقال نیز ظرفیت درخوری برای یک تحلیل جامع و همه سویه پیشنهاد نمی کند.

برساخت اجتماعی درد

فاطمه رکوعی
b8cac41b67e907daecad0c452c553c2a_large.jpg

مقدمه: برگر و لاکمن معتقد بودند که دانش به طورکلی صلاحیت خودش را از واقعیات روزمره به دست می آورد، که از روابط اجتماعی گرفته شده است. هنگامی که آنها کنش انجام می دهند ، آنها آن کار را می کنند با علم به اینکه ادراک آنها از واقعیت به آن بستگی دارد ،برساخت گرایی اجتماعی در سال 1966 در آمریکا توسط برگر و لاکمن در کتاب «برساخت اجتماعی واقعیت» مورد توجه قرار گرفت.

گفتگو با ناصر فکوهی: تقویت ساختارهای عقلانی، درباره معضل شایعه پردازی و شایعه پراکنی

همشهری
220px-Honoré_Daumier_003.jpg

پیشرفت اجتماعی تنها از طریق ایجاد سازوکاری مناسب و روزآمد و کارساز رخ نمی‌دهد، اتفاقا گاه آسیب‌ها و معضل‌هایی در جامعه وجود دارند که همواره سد چنین سازوکارها و در نتیجه پیشرفت اجتماعی می‌شوند.از همین روست که پژوهشگران علوم اجتماعی نخست خیلی خوب به مطالعه جامعه مورد نظر خود پرداخته و با بازشناسی آسیب‌ها و امکانات و توانایی‌ها و ناتوانی‌های آن می‌کوشند برنامه و سازوکاری متناسب با آن طراحی

چهره‌های اتنوموزیکولوژی، اتو ابراهام

حامد جلیلوند
Transcription_cylinder.png

تصویر: شیوه استفاده از فنوگراف در ترنسکریپت و تحلیل موسیقی
اتو آبراهام[1] (1872-1926) در برلین آلمان متولد شد و تحصیلاتش را نیز در همان شهر گذراند. او سال 1894 مدرک دکتری خود را در علوم طبیعی و پزشکی از دانشگاه برلین دریافت کرد و از 1896 به عنوان دستیار در موسسه روانشناسی دانشگاه برلین کار خود را زیر نظر کارل اشتامف آغاز کرد. همچنین در کنار آن با هورن‌باستل و اشتامف در آرشیو فنوگراف برلین نیز همکاری داشت.

طرح واره­ های فرهنگی

مریم حسین یزدی
article-new.jpg

چکیده: انسان شناسی شناختی عبارتست از مطالعه رابطه میان جامعه انسانی و اندیشه انسانی. انسان شناسان شناختی در پی مطالعه این موضوع هستند که مردم در گروههای اجتماعی چگونه اشیاء و رویدادهایی را که دنیای آنها را می سازند، دریافت کرده و در باب آنها فکر می کنند. انسان شناسی شناختی به ارتباط میان فرهنگ و شناخت می پردازد و ساختارهای شناختی موجود در یک فرهنگ را به وسیله نظام زبانی و امروزه نظام

بازنگری راهبردی پس از پایان جنگ سرد (لوموند دیپلماتیک: ژوئن 2013)

ونسان دپورت ترجمه ی آریا نوری
Pluton_034.jpg

به ندرت پیش می آید که در مورد مساله ی هسته ای بحثی صورت بگیرد که در چارچوب اعتقاد به بمب اتمی به عنوان ضامنی برای حفظ امنیت نباشد. اندیشه ی هسته ای که در بادی امر مساله ی اصلی تفکر استراتژیک بود امروزه دیگر جایگاه سابق خود را از دست داده است.کتاب سفید جدید هم که در تاریخ ٢٩ آوریل سال ٢٠١٣ به آقای اولاند ارائه شد از این امر  مستثنی نیست

پزشکی شدن زندگی

ایوان ایلیچ ترجمه حسین سراجی جهرمی
pills1.jpg

این نوشته که در آن دکتر ایلیچ تز اولیه خود را درباره ی پزشکی شدن (medicalization) زندگی تنظیم می کند، بخشی از کتاب "نمسیس پزشکی" دکتر ایلیچ است. از نظر دکتر ایلیچ، جهان از مداخله ی پزشکی بیش از حد رنج می برد، و  ساختمان پزشکی بر آنچه که یکی از تهدیدها نسبت به زندگی واقعی انسان است بنا شده است( تهدیدی که اکنون مبدل به مراقبت شده است.)

نگاه خیره ی اولیس

نسرین ریاحی پور
protectedimage.jpg

 « نگاه خیره ی اولیس » به کارگردانی تئوآنجلوپولس در انتقاد به جنگ و حاکمیت ایدئولوژیک و تاثیر آن در نابودی هویت های انسانی است . فیلم داستان کارگردانی را روایت می کند که پس از 35 سال به زادگاهش باز گشته تا شاهد اکران فیلم اش باشد . اما در همان شب اکران  به دنبال یافتن سه حلقه فیلمی که توسط دو برادر به نام های  میلتوس و یاماناکیس در سال 1905 گرفته شده و اولین فیلم های بالکان است ؛ زادگاهش را ترک می

طوفان سهمگینی که در جمجمه اتفاق می‌افتد: درباره بینوایان مستعان

بهروز غریب‌پور
2-006.jpg

تصویر: مستعان
سیستم فعالی در میان شبه روشنفکران  و شبه هنرمندان ایرانی  -که تعدادشان از روشنفکران واقعی و هنرمندان واقعی بیشتر است- وجود دارد  که اصطلاحا میهمانی نامیده شده است :یک میهمانی ساده   به صرف شام شرینی!!!! از هر نوعی که بخواهی راه می اندازند  و پس از تعارفات و به تکرار پرسیدن : دیگه چه خبر؟ فلان کتاب رو خوندی ؟ فلان فیلم رو دیدی؟ ....سازهایشان را کوک می کنند-ساز در این ارکستر غالبا برنده ، و در

افسردگیِ دایی وانیا

زهره روحی
chokhov, CAJRSLL9.jpg

نقد و بررسی دایی وانیا، اثر آنتوان چخوف، ترجمه هوشنگ پیر نظر
«کسالت و دلمردگی» چنانچه جمعی باشد، دیگر مسئله‌ای به اصطلاح شخصی و فردی نیست. زیرا جمعی‌ بودنِ آن گواه صادقانه‌ای است بر ساز و کار فاسد و ویرانگری که بر روح زمانه‌ مسلط است. زمانه‌ای که دردمندانه هر دم دگرگونی را انتظار می‌کشد...

نقاب‌ها (22): اکوآدور (بخش اول)

ترجمه و تنظیم: نسترن محمودزاده
Ecuadorian-Clown-a.jpg

همان‌طور که می‌دانیم، اِکوآدور کشوری است در شمال غربیِ امریکای جنوبی، با زبان اسپانیایی که از قرن نوزدهم میلادی کم‌کم از زیر استعمارِ اسپانیا وجمهوری کلمبیای بزرگ درآمد و مستقل شد.در بخش نقاب‌های این هفته، معرفی نقاب‌های اکوادور را آغاز می‌کنیم و تا سه‌هفته‌ی آینده ادامه خواهیم داد.

پیوست: 

بررسی مدل دوگانه ی ترنر از زندگی اجتماعی

مهرناز رحمانی
images.jpg

تصویر: ترنر
چکیده: به نظر ترنر ارتباط افراد با یکدیگر یا از طریق مخالفت و بهره کشی است، یا از طریق عشق، افراد در یک خود آگاهی معنوی که در آن هیچ اثری از تفرد گرایی یافت نمی شود با یکدیگر متحد می­ شوند. از این رو باید،میان روابط هنجاری که مکانیکی و نا خرسند کننده اند و روابطی که متضمن نوعی وحدت عرفانی اند، یکی را برگزید و چنین به نظر می رسد که شق دیگری وجود ندارد. چنین منظری، نسبت به روابط متقابل و

مقالات قدیمی: زبانشناسی و تعریف زبان(خرداد 1349)

هرمز میلانیان / آماده سازی برای انتشار: نسرین راستگو
عکس: 

گرفتاری زبان اینجاست که همه کس بدان علاقه‌مند است و همه‌ کس بررسی و تعریف آن را در صلاحیت خویش می‌داند . از یک نظر این خود نمودار واقعیتی است که پدیدهء زبان را از دیگر پدیده‌هایی که زائیدهء وجود بشر اندیشمند  و زندگی دسته‌جمعی اوست جدا می‌کند زیرا آنچنان گسترده و دسته‌جمعی اوست جدا می‌کند زیرا آنچنان گسترده و همه جانبه است و آنچنان توانایی‌های بس گونه     گون انسان را بکار می    گیرد که هرکس از

نفوذپذیری بصری، راه‌کارهای مردمی و تبعات

زهرا غزنویان
نفوذپذیری بصری

توضیح عکس: موقعیت خانه و خانه مقابل، به گونه‌ایست که فرد امکان باز گذاشتن پنجره اطاق خود را ندارد.
نفوذپذیری بصری، یکی از اشکال شناخته‌شده نفوذپذیری و از مهم‌ترین دغدغه‌ها و چالش‌های بسیاری از ساکنان خانه‌های معاصر است. منظور از آن، ارتباطی است که به لحاظ دیداری، بین درون و بیرون ایجاد شده و امکان بسط یافتن این دو فضا در امتداد یکدیگر را برای کاربران فراهم

پرونده ی «احمد تفضلی»

Taffazoli.jpg

تهیه و تنظیم: عطیه نیک اندیش
احمد تفضلی (زادهٔ ۱۳۱۶ در اصفهان – درگذشتهٔ ۲۴ دی ۱۳۷۵ در تهران) زبان‌شناس، ایران شناس، پژوهشگر، مترجم و متخصص زبان پهلوی و استاد زبان‌های باستانی در دانشگاه تهران بود. تفضلی در زمینهٔ زبان‌های ایرانی میانه به ویژه پهلوی (فارسی میانه) و پارتی، در پهنهٔ بین‌المللی یکی از معدود صاحب نظران به شمار می‌آمد.

لاک تراشی؛ صنایع دستی رو به فراموشی مازندران

بنیامین کاویانپور
 تراشی.jpg

کرانه باختری دریای مازندران یا کاسپین، تا پیش از حمله مغول تاپورستان با تبرستان نامیده می شد؛ چنانکه در سکه های به دست آمده سده های دوم و سوم هجری این سرزمین به خط پهلوی تاپورستان ذکر شده است. همراه با حمله مغول در قرن هفتم نام تبرستان از رواج افتاد و کلمه مازندران به معنی بخشی از تبرستان یا توابع آن به کار رفته است.

کتابخانه آرمانی علوم انسانی (6)( 1939- 1946)

مرکز اسناد انسان شناسی و فرهنگ
Caillois.jpg

تصویر:  :روژه کایوآ
توضیح:کتابخانه آرمانی علوم انسانی نام کتابی است که در سال 2006 در فرانسه منتشر شده و به معرفی تعداد بسیار زیادی از کتاب هایی اختصاص دارد که از ابتدای قرن بیستم تا امروز تاثیر عمیق و پایداری بر علوم انسانی در همه شاخه های آن باقی گذاشته اند. در این کتاب برای هر

مقالات قدیمی: نخستین تعزیه ها در ایران (۱۳۵۱)

پرویز ممنون / آماده سازی برای انتشار: رضا اردو
عکس: 

محققین و نویسندگان بسیاری که در چند سال اخیر مطالب و مقالات نسبتاٌ فراوانی دربارة شبیه خوانی نوشته اند، پیدایش و اجرای نخستین تعزیه ها را به دوره حکومت صفویه در ایران نسبت میدهند. با اینهمه نه تنها در بررسی این نویسندگان که پایه فرضیه خود را بر حدس و گمان نهاده اند، بلکه در آثار و مطالب آن دسته از خاورشناسانی هم که از دیرزمان به تعزیه چشم دوخته اند و کیفیت و تاریخ تحول این نمایش کهن و اصیل ایرانی را

سعید منافی و سینمای شاعرانه و مدرن کیارستمی

زاون قوکاسیان
9.jpg

کیارستمی بدون اغراق معروف‌ترین فیلمساز ایران در جهان است که عمری در تجسس درد‌های اجتماعی  و به تصویر درآوردن آن بوده، و بیشتر هم عالم کودکان ـ چه رنجشان در مدرسه و چه مظالم دنیای کار ـ را کاویده است.  کیارستمی به دغدغه‌های تکراری انسانی‌ نگاهی ژرف دارد، به عشق، ناکامی، حسرتِ نبودن، پدیدة مرگ و رفتن.  قدر این فیلمساز و هنرمند و شاعر را هنردوستان غیرایرانی‌ شاید بیشتر می‌دانند. از این رو

پایان نامه های حوزه مطالعه اجتماعی ورزش (3): تاثیر "شرکت در ورزش همگانی" بر " اعتماد اجتماعی"

گروه ورزش و فرهنگ
ورزش همگانی، پیرمرد، کهنسال، بازنشسته

در دنیای امروز با گسترش ارتباطات در سطح ملی و بین المللی و افزایش امکان برقراری روابط متقابل بین افراد، گروه ها و سازمان های مختلف لزوم وجود اعتماد در جامعه و فراهم نمودن بسترهای تقویت کننده ی آن بیش از پیش احساس می شود. با این وجود نتایج تحقیقات و شواهد تجربی حاکی از کاهش اعتماد در جامعه ی ایران  است. بنابراین در دو دهه ی اخیر جستجوی راهکارهایی جهت تقویت اعتماد اجتماعی همواره از دغدغه

پرونده ی «محمد علی فروغی»

250px-Mohammad_Ali_Foroughi.jpg

تهیه و تنظیم: مریم مولایی
محمّدعلی فروغی (۱۳۲۱-۱۲۵۴) سرشناس به ذکاءالملک، روشنفکر، مترجم، ادیب و سخن‌شناس، روزنامه‌نگار، سیاست‌مدار، دیپلمات، نماینده مجلس، وزیر و نخست‌وزیر ایرانی.محمّدعلی فروغی دردشتی که پس از مرگ پدرش محمدحسین فروغی (ذکاءالملک) از ادیبان و مترجمان دورهٔ

دنیای «نمادهای» مذهبی

جک دیوید الر ترجمه ی جبار رحمانی
نمادهای مذاهب و فرقه ها

نمادهایی که در میان مذاهب دیده می‌شوند، تنوع و گوناگونی خاصی دارند. نمادها (مذهبی و غیره) دارای معنای خاصی هستند، اما آنها در عین حال پدیده و امر خاصی هم هستند. آنها کلمات، کنشها و یا اشیایی هستند که برای چیز خاصی به کار گرفته می‌شوند: این نمادها دارای قدرت بوده و حتی ـ از منظر کاربرانشان ـ موثر و مفیدند. اغلب اوقات (ممکن است به خاطر قدرت‌شان اینگونه باشند که ) آنها به هیچ وجه «نماد» در مفهوم رایج و آشنای آن

مترجمان ایرانی : لیلی گلستان

سعیده بوغیری
Golestan.jpg

لیلی گلستان، هنرمند و مترجم ایرانی در سال 1323 در خانواده ای متولد شد که همه اعضای آن در شاخه ای هنری و فرهنگی دست اندرکار بودند. پدرش، ابراهیم گلستان، کارگردان، فیلم ساز، داستان نویس، مترجم، روزنامه نگار، حقوقدان، برنامه ساز رادیو، صاحب استودیو سینمایی سابق گلستان است. او در کارنامه حرفه ای خود، همکاری در فیلم هایی چون "خانه سیاه است" به کارگردانی فروغ فرخ زاد را دارد. مادر لیلی گلستان،

هوش مصنوعی (مفاهیم فرهنگ مجازی)

دیوید بل و همکاران ترجمه ی محمد احمدی
AI-lowres.jpg

ظهور هوش مصنوعی[1] به عنوان یک زمینه تحقیقاتی دانشگاهی با برخی از پرسش های اساسی فرهنگ مجازی مرتبط است. پرسش هایی نظیر این که "آیا رایانه ها می توانند فکر کنند؟"، "فکر کردن چیست؟" و "چه چیزی انسان ها را از ماشین ها متمایز می کند؟". اصطلاح هوش مصنوعی در سال 1956 ساخته شد. ما در پنجاه سال گذشته شاهد جهشی بزرگ در زمینه فعالیت ها در زمینه هوش مصنوعی بوده ایم.

درباره ی مستند "شهر شلوغ" سعید تارازی

زهرا ملوکی
10& 4_0.preview.jpg

"شهر شلوغ"، یکی از قسمت های مجموعه ی 13 قسمتی "پرسه در شهر" به تهیه کنندگی جعفر صانعی مقدم است که در اردیبهشت ماه 1391 در شبکه ی چهارم سیما به نمایش درآمده است. این مستند گزارشی، به طور عام درباره ی مسئله ی "تصادف" و "ترافیک شهری" در تهران است و به گونه ای می تواند یک فیلم آموزشی برای شهروندان بزرگسال نیز به شمار برود.

تمامی حقوق این پایگاه برای «انسان شناسی و فرهنگ» محفوظ است.